Phòng ngủ dưới mái và tầng áp mái: nóng, thấp trần và lối ra

Ba bài trước nói giường đối cửa phòng ngủ, xà ngang trên đầu giường, và phòng ngủ sát nhà vệ sinh hoặc bếp. Bài này nói một kiểu phòng rất phổ biến ở nhà phố: phòng ngủ dưới mái.

Tầng áp mái cho thêm một phòng gần như miễn phí. Nhưng nó có ba vấn đề riêng mà không tầng nào khác có.

🔴 Vấn đề một: nóng

• Mái hứng nắng cả ngày và toả nhiệt xuống thẳng phòng, kể cả sau khi tắt nắng.
• Làm trần và chừa khoảng thoát khí là hai việc phải đi cùng nhau — làm riêng một cái thì hiệu quả kém hẳn.
• Lớp cách nhiệt dưới mái: mặt phản nhiệt hướng vào khoảng trống mới có tác dụng.
• Quạt hút ở đầu hồi đẩy khí nóng ra khỏi khoảng áp mái.
• Điều hoà ở phòng này tốn hơn phòng khác nếu chưa chống nóng cho mái.
• Nóng quá vào ban đêm ảnh hưởng tới giấc ngủ thật, nhất là với trẻ nhỏ và người lớn tuổi.

Vấn đề hai: trần dốc và trần thấp

• Kê giường ở phần trần cao, phần dốc thấp dùng làm chỗ cất đồ.
• Đầu giường quay về phía trần cao để ngồi dậy không cụng đầu.
• Đo chiều cao ở chỗ mình thật sự đứng, không đo ở chỗ cao nhất.
• Tủ và kệ đóng theo độ dốc tận dụng được phần mà đồ rời không vào được.
• Đèn gắn tường hoặc gắn trần mỏng, tránh đèn thả thấp.
• Trần thấp quá thì phòng khó ở lâu — nếu vậy thì dùng làm kho hợp hơn làm phòng ngủ.

🔴 Vấn đề ba: lối ra

• Tầng trên cùng thường xa lối thoát nhất, và khói khi có cháy bốc lên trên.
• Cầu thang lên áp mái phải chắc và đủ rộng, không phải thang gấp tạm.
• Có cửa ra mái hoặc cửa sổ đủ lớn để thoát là điều đáng đầu tư.
• Cửa và lồng sắt ở đó phải mở được từ trong, chìa để chỗ cố định.
• Không chất đồ ở chiếu nghỉ cầu thang lên.
• Báo khói ở tầng này có ích hơn ở tầng dưới, vì người ngủ trên cao khó biết chuyện xảy ra bên dưới.

Cải tạo tầng áp mái

• Hỏi về tải trọng trước nếu định thêm sàn, thêm tường hoặc kê đồ nặng — đây là việc của kỹ sư.
• Điện và nước kéo lên thì làm một lần cho đủ, đục ra sau rất phiền.
• Cửa sổ mái phải chống thấm đúng cách; lắp ẩu là dột ngay mùa mưa đầu tiên.
• Hỏi quy định địa phương về việc cải tạo và về chiều cao trước khi làm.
• Ở chung cư hoặc nhà tập thể thì phần mái thường là của chung, phải hỏi ban quản lý.

Thông gió

• Cần ít nhất hai chỗ thoáng ở hai phía, một cửa thì không có luồng khí.
• Cửa sổ mái lấy sáng tốt nhưng nắng đổ thẳng xuống giường thì phải che.
• Quạt trần ở phòng trần thấp thì phải cẩn thận độ cao cánh quạt.
• Mùa nồm thì tầng áp mái ít ẩm hơn tầng dưới — đây là điểm lợi hiếm hoi của nó.

Dột và thấm

• Đây là phòng đầu tiên biết khi mái có vấn đề — vết ố trên trần là dấu hiệu sớm.
• Kiểm sau mỗi mùa mưa, và xử sớm khi vết còn nhỏ.
• Không kê giường ngay dưới chỗ từng dột cho tới khi chắc đã sửa xong.
• Máng xối tắc là nguyên nhân rất hay gặp, kiểm trước mùa mưa.

Chống ồn từ mái

• Mái tôn kêu to khi mưa — đây là chuyện nhiều người chỉ phát hiện sau cơn mưa đầu tiên.
• Lớp cách nhiệt cũng giảm tiếng mưa, nên làm một lần được cả hai.
• Trần thạch cao có lớp đệm phía trên giúp thêm.
• Chim và chuột chạy trên mái thì kiểm chỗ hở và bịt lại.

Ai hợp ở phòng này

• Người trẻ, khoẻ, đi lại dễ thì ở được thoải mái.
• Người lớn tuổi, người đi lại khó, người có bệnh tim phổi thì không nên ở tầng trên cùng — cầu thang và nóng đều bất lợi.
• Trẻ nhỏ ở một mình trên đó thì cân nhắc kỹ về lối ra và về việc người lớn nghe được khi có chuyện.
• Khách ở vài hôm thì phòng này hợp, và đó là cách dùng phổ biến nhất.

Khi nào nên bỏ ý định

Nếu chưa chống nóng được cho mái, hoặc không có lối ra thứ hai, thì đừng biến nó thành phòng ngủ chính.

Làm kho, làm phòng làm việc ban ngày, hoặc làm chỗ ngủ cho khách đều là cách dùng hợp lý — và an toàn hơn nhiều so với cố biến nó thành phòng ngủ khi hai điều kiện trên chưa đủ.

Câu hỏi thường gặp